Одлуката на американскиот претседател Доналд Трамп да ја запре примената на новите царини и казнени мерки против Русија отвори нов спор меѓу Вашингтон, Москва и Киев. Додека руските власти ја поздравуваат одлуката како можност за обновување на економската соработка, Украина и нејзините сојузници стравуваат дека Кремљ ќе биде поштеден од дополнителен притисок поради војната.
Новите мерки произлегуваа од закон усвоен од американскиот Конгрес, чија цел беше да се засили економскиот притисок врз Москва поради руската агресија врз Украина. Трамп го потпиша законот во средината на септември, но пред истекот на предвидениот рок од 30 дена ја искористи можноста да ја суспендира автоматската примена на дел од предвидените санкции и царини.
Во Москва одлуката беше дочекана позитивно. Кирил Дмитриев, специјалниот пратеник на рускиот претседател за меѓународна економска соработка и еден од главните руски преговарачи со американската администрација, ја оцени како значаен, па дури и историски момент.
Според Дмитриев, воведувањето на новите мерки би можело сериозно да ги наруши економските односи меѓу Русија и САД и да предизвика последици врз пошироките светски пазари. Тој смета дека економската соработка меѓу двете сили може да придонесе за поголема стабилност и да создаде услови за градење доверба во преговорите за траен мир.
Неговата улога е значајна и во дипломатските контакти поврзани со војната во Украина. Како претставник на Кремљ, Дмитриев учествува во разговорите со американските претставници Стив Виткоф и Џаред Кушнер за можните начини за завршување на конфликтот. Затоа, руската страна ја гледа суспензијата и како сигнал дека каналите за дијалог со Вашингтон остануваат отворени.
Во Киев, меѓутоа, одлуката предизвикува сосема поинакви реакции. Украинскиот претседател Володимир Зеленски со недели повикуваше на спроведување на законодавната иницијатива поврзана со сенаторот Линдзи Греам, која предвидуваше дополнителни економски казни за Русија.
Украинските власти се надеваа дека новите мерки ќе го отежнат финансирањето на руските воени операции и ќе го зголемат притисокот врз Кремљ да направи отстапки во преговорите. Слични очекувања постоеја и кај дел од европските партнери на Украина, кои сметаат дека координираниот економски притисок може да влијае врз руската способност да ја продолжи војната.
Односите меѓу Трамп и Зеленски дополнително се оптоварени и од несогласувањата околу економските врски со Москва. Зеленски претходно ја критикуваше можноста за руски испораки на дизел-гориво, оценувајќи дека приходите од таквите трансакции можат да ѝ помогнат на Русија да ги финансира воените активности. Украинското раководство и натаму бара поголем меѓународен притисок врз Кремљ, додека руската страна ги претставува санкциите како пречка за економската соработка и политичкиот дијалог.
Прашањето сега е колкав простор има американскиот Конгрес повторно да ја отвори темата. Според одредбите на законот, претседателот имал можност да ја суспендира примената на одредени мерки доколку процени дека тоа е во национален интерес на САД и ја извести законодавната власт.
Без таква одредба, спротивставувањето на претседателската одлука би било значително посложено, бидејќи надминувањето на претседателското вето бара двотретинско мнозинство во Претставничкиот дом и Сенатот.
Политичката расправа за санкциите може да продолжи и преку нова законска иницијатива. Доколку се променат односите на силите во Конгресот, пратениците би можеле да се обидат да предложат поинаква верзија на законот, со која би се ограничила можноста претседателот самостојно да ја суспендира примената на предвидените мерки.
Одлуката на Трамп така го отвори прашањето за идниот пристап на САД кон Русија: дали економскиот притисок ќе остане главна алатка за принудување на Москва на отстапки или Вашингтон ќе даде поголем простор на преговорите и обновувањето на економските односи. Додека Кремљ ја поздравува оваа можност, Киев предупредува дека ублажувањето на притисокот може да ја ослабне позицијата на Украина во напорите за завршување на војната.
