Седум децении по драматичните настани што ја потресоа Унгарија и испратија силна порака до Европа, Будимпешта беше домаќин на одбележувањето на годишнината од револуцијата во 1956 година. Меѓу присутните на комеморативните настани беше и македонската претседателка Гордана Сиљановска-Давкова, која ја истакна важноста на историското наследство на револуцијата и нејзината поврзаност со демократските вредности.
Посетата опфати неколку официјални настани, меѓу кои и свечена седница на унгарското Национално собрание. На неа учествуваа високи претставници на Унгарија и Европската Унија, вклучувајќи ја претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, и претседателот на Европскиот совет, Антонио Кошта.
Во фокусот на одбележувањето беа храброста на граѓаните кои се спротивставиле на тогашниот политички систем, како и потребата Европа да ги зачува слободата, демократијата и солидарноста. Сиљановска-Давкова оцени дека пораките од европските претставници се значајни бидејќи потврдуваат дека борбата за демократски вредности останува важна и во денешните околности.
„Убаво е да се чујат највисоките претставници на ЕУ кога велат дека Унгарската револуција има голем придонес во изградбата на демократијата, дека вреди да се бориме сите за Европа, како наш заеднички дом“, изјави претседателката.
Таа нагласи дека револуцијата од 1956 година не е само дел од националната историја на Унгарија, туку и настан со пошироко европско значење. Споменот на луѓето кои се бореле за политички права и национална слобода, според пораките од комеморацијата, претставува потсетник дека демократските вредности не треба да се земаат здраво за готово.
На свечената седница беше одржана и минута молчење во чест на загинатите, а присутните имаа можност да проследат документарен филм посветен на револуционерните настани. Централното комеморативно одбележување се одржа на плоштадот „Лајош Кошут“ во Будимпешта.
Програмата продолжи со гала-свеченост во Унгарската државна опера, како и со прием во Музејот на ликовните уметности, организиран од унгарскиот премиер Петер Маѓар.
Револуцијата започна на 23 октомври 1956 година, кога студенти и граѓани излегоа на улиците со барања за политички реформи, поголеми слободи и независност од советското влијание. Протестите брзо се проширија и прераснаа во востание, кое беше задушено по воената интервенција на Советскиот Сојуз. Во судирите загинаа илјадници луѓе, додека голем број Унгарци ја напуштија земјата.
Иако востанието не успеа да ги оствари своите непосредни цели, неговото наследство продолжи да живее како симбол на отпорот против репресијата и стремежот кон слободно општество. Затоа, годишнината и денес се одбележува како важен дел од европската историска меморија.
Присуството на македонската претседателка на настаните во Будимпешта ја нагласува важноста на односите меѓу двете земји и на заедничкото потсетување на историските искуства што ја обликувале современа Европа. Одбележувањето испрати порака дека почитувањето на минатото и одбраната на демократските принципи остануваат важни за иднината на европските општества.
